შორაპნის ციხე

შორაპნის ციხე იმერეთის მხარეში, ზესტაფონის მუნიციპალიტეტში, დაბა შორაპნის ტერიტორიაზე მდებარეობს. იგი წყაროებში პირველად ძვ. წ. I - ახ.წ. I საუკუნეებში იხსენიება სტრაბონთან. მისივე ცნობით, ციხესიმაგრე იმდენად დიდი იყო, რომ მასში ქალაქის მოსახლეობა თავისუფლად ეტეოდა. ლეონტი მროველის ცნობით, ციხესიმაგრე ძვ.წ. III საუკუნის დასაწყისში ქართლის მეფე ფარნავაზ I-მა ააგო. VI საუკუნეში, ირან-ბიზანტიის ომის დროს, შორაპნის ციხე ხელიდან ხელში გადადიოდა. იგი მნიშვნელოვანი სტრატეგიული პუნქტი იყო უფრო გვიანდელ პერიოდებშიც. 1730 წელს სიმაგრე ოსმალებმა დაიკავეს. 1770 წელს კი ის მეფე სოლომონ I-მა გაათავისუფლა. შორაპანი ციხე-ქალაქი ყოფილა. ის იყო დასავლეთ და აღმოსავლეთ ქვეყნებს შორის ერთ-ერთი დამაკავშირებელი რგოლი. შორაპანში მთავრდებოდა სანაოსნო გზა და სახმელეთო იწყებოდა. იგი ვაჭრებსა და მგზავრებს უზრუნველყოფდა ქარვასლა-ფუნდრუკებით, სურსათით, გადასაზიდი სახმელეთო ტრანსპორტით, სამჭედლო სახელოსნოებით, ბაზრით და სხვა. ციხე-ქალაქის ფართობი 6000 კვ.მეტრს აღემატება. ციხის ნაშთებში აშკარად შეიმჩნევა ორი ქრონოლოგიური ფენა - ადრე და გვიანი ფეოდალური ხანა. სიმაგრე მოიცავს სხვადასხვა პერიოდის ნაგებობებს. ციხეს ორი კარიჰქონია - ჩრდილო-ამოსავლეთითა და დასავლეთით, სადაც ამჟამად ძველი თაღოვანი ციხის ბურჯია შემორჩენილი. წარსულში ციხე-ქალაქის მთელი ტერიტორია გალავნით ყოფილა შემოზღუდული, რასაც აქ გამოვლენილი ალიზის კედლის ფრაგმენტები და აგურის ნატეხები მოწმობს.