სანაჰინის მონასტერი

სანაჰინის მონასტერი მდებარეობს სომხეთის რესპუბლიკაში, ლორეს პროვინციაში.

სამონასტრო კომპლექსი აგებულია X-XIII სს-ში. მდებარეობს ლორეს პროვინციაში, ყოფილ სოფელ სანაჰინში. 1996 წლიდან შედის იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში ახპატის მონასტერთან ერთად.

მონასტრის პირველი (ღვთისმშობლის) ეკლესია აშენდა X საუკუნის 30-40-იან წლებში მეფე აბას I ბაგრატუნის დროს. 966 წელს მეფე აშოტ III მოწყალემ და დედოფალმა ხოსროვანუიშმა ააშენეს მაცხოვრის ეკლესია. მათმა ვაჟებმა კვირიკემ (გურგენმა) და სმბატმა დააარსეს კრება, საშუალო სკოლა, მოიწვიეს სასულიერო პირები, მეცნიერები და მწერლები.

979 წელს, სომხეთის მეფის სმბატ II-ის ბრძანებულებით, სანაჰინის სამონასტრო კომპლექსი გახდა ახლადშექმნილი კვირიკიანების სამეფოს საეპისკოპოსო ცენტრი.

XI საუკუნის მეორე ნახევრიდან დაწყებული სელჩუკთა შემოსევებისა და მათი მმართველობის პერიოდში, ასევე ტაშირ-ძორაკეთის სამეფოს დაცემის შემდეგ სანაჰინის მონასტერი დაკნინდა. XII ს-ის 80-იან წლებში ეს ტერიტორია მხარგრძელების სამფლობელო ხდება, მათ დინასტიას კი სომხეთში ზაქარია მხარგრძელიდან გამომდინარე ზაქარიდების დინასტია ეწოდა. მხარგძელებმა/ზაქარიდებმა განაახლეს მონასტერი, ააგეს სამრეკლო, ასევე სამეურნეო ნაგებობები. მათვე ამავე პერიოდში ააგეს სანაჰინის თაღოვანი ხიდი.