ბორას საყდარი

ბორას საყდარი მცხეთა-მთიანეთის მხარეში, მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ძეგვში მდებარეობს. ეკლესია ცნობილია აგრეთვე ბოძის საყდრის სახელით. იგი, სტილისტური ნიშნების მიხედვით, X საუკუნეებით თარიღდება. ტაძარი დარბაზულ ნაგებობას წარმოადგენს, აღმოსავლეთით სწორკუთხედში ჩაწერილი ნახევარწრიული აფსიდით. შესასვლელი ერთია - სამხრეთით, იგი გარედან არქიტრავულია, შიგნიდან კი - თაღოვანი. საკურთხევლის ორივე მხარეს თითო მცირე ზომის პასტოფორიუმია განთავსებული. დამხმარე სათავსები აფსიდს ვიწრო და მაღალი გასასვლელებით უკავშირდება. ეკლესია გადახურული იყო ცილინდრული კამარით (გადახურვა ჩანგრეულია). გრძივი კედლების შუაში შემორჩენილია მარტივპროფილიან იმპოსტებზე დაყრდნობილი კამარის საბჯენი თაღის ქუსლები. ეკლესიას სამი სარკმელი აქვს - აფსიდში და სადიაკვნესა და სამკვეთლოს აღმოსავლეთ კედლებში. კიდევ ერთი სარკმელი ეკლესიის ჩრდილოეთ კედელში ყოფილა, რომელიც ამჟამად ამოშენებულია. საკურთხეველში შემორჩენილია წაქცეული ტრაპეზის ქვა და მის მაგივრად მოგვიანებით ქვითკირით აშენებული ტრაპეზი. ინტერიერი მთლიანად შელესილი და მოხატული ყოფილა, მოხატულობა შემორჩენილია ფრაგმენტული სახით. ფრესკები XI-XII საუკუნეებით თარიღდება. კონქში ტახტზე მჯდომი ქრისტესა და ქერუბინების მონუმენტური კომპოზიცია გაირჩევა. მაცხოვრის ტახტი მორთულია მსხვილი, სწორკუთხა ფორმის ლურჯი ქვებით, ხოლო ფეხსადგამი – მარგალიტებით. მეორე რეგისტრში ეკლესიის მამების ოთხი წელსზედა გამოსახულებაა. მხატვრობა ქვემოთ ფართო ორნამენტული ზოლით სრულდება. მოხატულობა ასევე შემორჩენილია აფსიდის სარკმლის წირთხლებსა და კარის ღიობის თაღში. ფასადები სრულიად სადაა. ნაგებობის ჩრდილო-აღმოსავლეთ კუთხესთან თაროსებრი ლავგარდნის ფრაგმენტია შემორჩენილი. ეკლესია ნაგებია ქვიშაქვის მოზრდილი ნატეხებით. ტაძარს შემოვლებული ჰქონია რიყის ქვის გალავანი, რომლისგანაც მცირე ფრაგმენტებია გადარჩენილი.