ცხემლარას თაღოვანი ხიდი

ცხემლარას თაღოვანი ხიდი შუა საუკუნეების თაღოვანი ხიდი აჭარაში, ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტში, მდინარე მაჭახალეზე, სოფელ ცხემლარაში მდებარეობს.

ხიდი აგებულია ვიწრო ადგილზე დამრეცი თაღით. ბურჯებს შორის სიგრძე 19,6 მეტრია, სავალი ზედაპირის კი — 22 მ. ხიდის სიმაღლე მდინარის ზედაპირიდან თავბანდის თავამდე 5,55 მ, ბურჯის სიმაღლე — 2 მეტრია, ხოლო სისქე ქუსლში — 1,40 მ. ხიდის სიგანე შუაწელში 1,65 მ-ია, მისასვლელებთან 2,2. მარჯვენა მისასვლელის სიგანე 8 მეტრია, სიგრძე 9 მ, მარცხენა ასასვლელის ზომები შედარებით მცირეა.

ცხემლარას თაღოავნი ხიდი სხვა ხიდებისგან ქვების წყობით, დიდი მალითა და მცირე სიმაღლით გამოირჩევა. სწორედ ამ ხიდით სარგებლობდა ცხემლარას მოსახლეობა მე-20 საუკუნის 60-იან წლებში ახალი სამანქანე ხიდის აშენებამდე. ხიდს 2006 წლის, საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულების თანახმად მიენიჭა ეროვნული მნიშვნელობის კულტურის უძრავი ძეგლის კატეგორია.

2008 წელს ხიდს ჩაუტარდა სარესტავრაციო სამუშაოები. თაღს ამჩნევია მეორადი ქვის ფენა, რაც მას პირველად სახეს უკარგავს.