რუსთავი

ქალაქი თვითმართველი ქალაქი

ქვემო ქართლი, რუსთავი (იხილეთ რუკაზე)

რუსთავის შესახებ

რუსთავი ქალაქი და მუნიციპალიტეტია აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარეში. რუსთავის ტერიტორიაზე ადამიანი ჯერ კიდევ შუა ბრინჯაოს ხანაში ცხოვრობდა. მსხვილი დასახლებები აქ გვიან ბრინჯაო- ადრე რკინის ხანაში გაჩნდა. რუსთავი საქართველოს ერთ-ერთი უძველესი ქალაქია და მის მშენებლობას ლეონტი მროველი ქართველთა წინაპრის, ქართლოსის ცოლს მიაწერს. XII—XIII საუკუნეებში ქალაქი განვითარების მაღალ საფეხურზე იმყოფებოდა, ყვაოდა ხელოსნობის სხვადასხვა დარგები: კერამიკის, მინის, ლითონის, ტყავის, ძვლის, ხის, ასევე საფეიქრო წარმოება. 1265 წელს ბექა-ყაენის ლაშქრობის შედეგად კი რუსთავმა არსებობა შეწყვიტა. ამ გამანადგურებელი ლაშქრობის შემდეგ მხოლოდ რუსთავის ციხის ნანგრევებიღა შემორჩა. იგი ერთადერთი ციხეა საქართველოში, რომელშიც ფრესკული ნიმუშები გვხვდება. რუსთავი XX საუკუნემდე ნანგრევების სახით არსებობდა. 1944 წელს ისტორიული ნაქალაქარის ტერიტორიაზე უზარმაზარი მეტალურგიული ქარხნის მშენებლობა დაიწყო. იმავე პერიოდში ჩაეყარა საფუძველი ქალაქის მშენებლობასაც. რუსთავი საქართველოს უმთავრესი სამრეწველო ქალაქია თბილისის შემდეგ. ქალაქის ერთ-ერთი ღირსშესანიშნაობაა რუსთავის პარკი, სადაც დასვენებისთვის საუკეთესო სივრცეა მოწყობილი კალათბურთის, ფეხბურთის და ფრენბურთის მოედნებით, სკეიტ-პარკით, ხის დეკორატიული ფანჩატურებით, საპიკნიკე სივრცეებით, შადრევნებითა და ველოტრასებით. რუსთავის პარკში მდებაორებს V-VIII საუკუნეების რუსთავისციხე-სიმაგრე და ნაქალაქარი. ძალიან საინტერესოა რუსთავის ისტორიული მუზეუმი, სადაც ძვ. წ - ახ. წ. XVIII საუკუნეების ექსპონატებია დაცული. ქალაქში ყოველწლიურად იმართება სახალხო ზეიმი „რუსთავქალაქობა“ და საერთაშორისო თეატრალური ფესტივალი „ოქროს ნიღაბი“.

გეოგრაფია და კლიმატი

ქალაქ რუსთავის მუნიციპალიტეტი ქვემო ქართლის მხარის ადმინისტრაციული ცენტრია. იგი ქვემო ქართლის ვაკეზე მდბარეობს და მდინარე მტკვარი მას ორ ნაწილად, ძველ და ახალ რუსთავად (მარჯვენა და მარცხენა სანაპირო) ჰყოფს. მუნიციპალიტეტი დაყოფილია დავით აღმაშენებელის სახელობის, ძველი რუსთავის სახელობის, შოთა რუსთაველის სახელობის, ჟიული შარტავას სახელობის, გიორგი ჭყონდიდელის სახელობის, ილია ჭავჭავაძის სახელობის, ვახტანგ გორგასლის სახელობის, იაკობ ცურტაველის სახელობის, ნიკოლოზ ბარათაშვილის სახელობის და 13 ასურელი მამის სახელობის ადმინისტრაციულ ერთეულებად. რუსთავის ადმინისტრაციული საზღვარი მარნეულის და გარდაბნის მუნიციპალიტეტებთან გადის. სამხრეთიდან და დასავლეთიდან მას იაღლუჯისა და ჩათმის მთები აკრავს, აღმოსავლეთით კი გარდაბნისა და ფონიჭალის ველები. იგი უნაყოფო სტეპის ტერიტორიაზეა გაშენებული. ძველ და ახალ რუსთავს შორის, მტკვრის სანაპიროზე რუსთავის ტყეა, რომელიც ამჟამად კულტურისა და დასვენების პარკის ნაწილია. პარკში რის ხელოვნურად შექმნილი ტბა. რუსთავში ხმელთაშუა ზღვისა და სტეპს შორის გარდამავალი ჰავაა არამკაცრი, თოვლიანი ზამთრით და მშრალი, ზომიერი და ცხელი ზაფხულით.