შინდისის ციხე

შინდისის ციხე შიდა ქართლში, გორის მუნიციპალიტეტის სოფელ შინდისის ჩრდილოეთ ნაწილში, ვაკეზე მდებარეობს. ციხე-გალავანი სავარაუდოდ XVIII საუკუნის მეორე ნახევარს მიეკუთვნება. რიყის ქვით ნაგები კედლები და კუთხეებში განლაგებული მრგვალი კოშკები სოფლის ისტორიული გარემოს მნიშვნელოვანი ნაწილია და გვიანი პერიოდის თავდაცვითი არქიტექტურის გაცნობის შესაძლებლობას იძლევა.

არქიტექტურა

ციხის ზომებია 67.5 × 49.6 მეტრი. ძირითად სამშენებლო მასალას რიყის ქვა წარმოადგენს, შიდა კედლებსა და კამარაში კი ადგილ-ადგილ აგურიცაა გამოყენებული. ციხეს მართკუთხა გეგმა აქვს, ხოლო დასავლეთ მხარეს ფართო თაღოვანი შესასვლელია მოწყობილი.

გალავნის ოთხივე კუთხეში — ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ჩრდილო-დასავლეთით, სამხრეთ-აღმოსავლეთითა და სამხრეთ-დასავლეთით — ცილინდრული კოშკებია განლაგებული. დაზიანებულია როგორც ციხე, ისე მისი გალავანი, თუმცა შემორჩენილი ნაწილები თავდაცვითი ნაგებობის მოწყობასა და ცალკეული ელემენტების დანიშნულებაზე წარმოდგენას გვიქმნის.

გალავანი ორი იარუსისგან შედგება. ქვედა იარუსი ყრუა, ზედას კი ხის საბრძოლო ბილიკი გასდევდა. გალავნის ზედა ნაწილში ორმაგი სათოფურებია განლაგებული, კედლის ხაზს კი ნახევარწრიული ქონგურები ასრულებს. ეს დეტალები აჩვენებს, როგორ იყო კედლის სიმაღლე და ზედა სივრცე თავდაცვისთვის გამოყენებული.

კოშკები

კოშკები თავდაპირველად სამსართულიანი ყოფილა. უკეთაა შემორჩენილი სამხრეთ-აღმოსავლეთისა და ჩრდილო-დასავლეთის კოშკები. სამხრეთ-დასავლეთის კოშკი ორი სართულის დონეზეა მოღწეული, ჩრდილო-აღმოსავლეთისა კი თითქმის მთლიანად დანგრეულია. მათი განსხვავებული მდგომარეობა ციხის თავდაპირველი სახის აღდგენას წარმოსახვაში განსაკუთრებით საინტერესოს ხდის.

როგორ მივიდეთ და რა ვნახოთ ახლომახლო

შინდისში ჩასვლა გორიდან ავტომობილით ან ტაქსით შეგიძლიათ. სოფელში დანიშნულების ადგილად ციხე მიუთითეთ და გვერდზე მოცემული რუკით იხელმძღვანელეთ. ნაგებობა დაზიანებულია, ამიტომ დათვალიერებისას მოერიდეთ კედლებსა და კოშკებზე ასვლას.

შინდისში მოგზაურობას შეგიძლიათ დაუკავშიროთ რკინიგზის სადგურთან მდებარე შინდისის გმირების მემორიალის მონახულება, რომელიც 2008 წლის 11 აგვისტოს დაღუპულ 17 ქართველ სამხედრო მოსამსახურეს ეძღვნება. ახლომდებარე სოფელ ვარიანში მდებარეობს იაკობ გოგებაშვილის სახლ-მუზეუმი. გორში დაბრუნებისას მარშრუტს გორის ციხეც შეგიძლიათ დაუმატოთ — ამ ადგილების ერთად მონახულება რეგიონის თავდაცვით არქიტექტურას, განათლების ისტორიასა და უახლეს წარსულს გაგაცნობთ.