უშგული

უშგული სვანეთში, მესტიის მუნიციპალიტეტში მდებარე თემია, რომელიც ოთხ სოფელს მოიცავს, ესენია: ჟიბიანი, ჩვიბიანი, მურყმელი და ჩაჟაში. იგი საქართველოს უმაღლესი მწვერვალის - შხარას ძირას არის განლაგებული. უშგულის თემის სიმაღლე ზღვის დონიდან 2060 მეტრიდან 2200 მეტრამდე მერყეობს და 2014 წლამდე ევროპის ყველაზე მაღალ დასახლებად მიიჩნეოდა. 2014 წლის საყოველთაო აღწერის მონაცემებით თუშეთის სოფელ ბოჭორნაში 1 მუდმივი მაცხოვრებელი დაფიქსირდა და ევროპის ყველაზე მაღალი დასახლების სტატუსიც ამ სოფელს მიენიჭა. უშგულის სოფელი ჩაჟაში იუნესკოს მსოფლიოს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა ნუსხაშია. შხარას საოცარი ხედი, სვანური კოშკები და უძველესი ტაძრები უნიკალური მოხატულობით ეგზოტიკურ და ზღაპრულ გარემოს ქმნის. ეს ადგილი საინტერესო და მიმზიდველია, როგორც ბუნებისა და ლაშქრობის მოყვარულთათვის, ასევე კულტურითა და ისტორიით დაინტერესებულთათვის. უშგულის ღირსშესანიშნაობებიდან განსაკუთრებით აღსანიშნავია: უშგულის ლამარია, თამარის საზაფხულო და საზამთრო რეზიდენციები, ჩაჟაშის მაცხოვრის ეკლესია, უშგულის ეთნოგრაფიული მუზეუმი, მურყმელის მაცხოვრის ეკლესია და სხვა. უშგულიდან ლენტეხში გადასვლაც არის შესაძლებელი, უღვირის უღელტეხილით. თუკი მრავალფეროვანი თავგადასავალი და ზემო და ქვემო სვანეთის გაცნობა გსურთ უღვირის უღელტეხილით მესტიიდან ლენტეხში მოგზაურობა ამისთვის შესანიშნავი საშუალებაა. ისტორიულად, უშგული უბატონო თემი იყო, აქ გაბატონების მსურველი 7 თავადი მოკლეს. იგი სვანეთის ერისთავთა, ფარჯანიან-ვარდანისძე-მარუშიანთა, რეზიდენციას წარმოადგენდა. ერთიანი სვანეთის დაშლის შემდეგ უშგული ე. წ. თავისუფალი სვანეთის ნაწილი იყო. უშგული თავისი ისტორიით, კულტურული თავისებურებებით, უნიკალური არქიტექრურით და ულამაზესი ბუნებით საოცრად მომნუსხველი ადგილია და წარუშლელ შთაბეჭდილებას ახდენს მნახველზე.